IT SIMPLIFICATION

Domme vraag! Zo dom dat de organisatoren van het Sogeti VINT Symposium 2011 ‘The App Effect’ vorige week, mij niet echt serieus namen. Dat gebeurt vaker met domme vragen. Misschien had ik de vraag moeten twitteren met #vint in plaats van Menno van Doorn en Michiel Boreel direct aan te spreken.

Maar wat zijn apps nou eigenlijk? Is een app een api? Zijn apps hetzelfde als applets? Hebben apps iets te maken met Apple? wat is eigenlijk het verschil tussen een app en een widget. Of is het een plugin?  Of zijn apps gewoon applications? The Holy Wikipedia gaat voor de laatste, eenvoudige oplossing. Wikipedia Nederlands meldt dat app een afkorting is voor Afrikaanse paardenpest en een korte aanduiding is voor een computerprogramma, een Applicatie. Wikipedia English zegt dat app gewoon short is voor application software.

Ging dat congres in Bussum nou de hele dag over ‘Het Software Effect’? Nee, dat zou niet erg eigentijds geweest zijn. Software is er al wat langer. Het VINT Symposium ging over de rijkdom aan informatie en communicatie-faciliteiten van vandaag en morgen. Heel veel trends uit het dagelijks en minder dagelijks leven passeerden de revue: Facebook currency, 3D-printing, een simpele credit card add on voor smartphones, Angry Birds, Glassdoor.com (working day assessment),  Kickstarter, Flipboard, Instagram, Drinkspiration, en nog veel meer. Het congres ging weinig over de effecten van deze trends op het bedrijfsleven, maar wel nadrukkelijk ook over de (negatieve) effecten van die informatie overload op de mens. Nicholas Carr was er zelf niet, maar inhoudelijk wel. Interessante dag, al met al.

Maar nu terug naar die domme vraag. Volgens mij is een app klein en cloud based. Het is een computerprogramma-tje, een klein stukje software dus, dat via internet verkrijgbaar is en gebruik maakt van data en rekencapaciteit via internet. Apps zijn gemaakt voor gebruik op telefoons of tablets met internet, mobiele user interfaces dus. Apps zijn verkrijgbaar via de Android Marketplace of de Apple App Store. Vaak gratis, vaak heel goedkoop (minder dan een dollar of een Euro) en heel soms een serieuze aankoop. Soms is een app niet veel meer dan een link naar een populaire website met een interface voor mobiel of tablet. Maar, en dat is verwarrend, er zijn ook grotere apps, zoals Tomtom via de App Store verkrijgbaar. Die is niet echt klein te noemen, maar als uitzondering te beschouwen. Ik heb inmiddels een nieuw artikel aangemaakt op Wikipedia en ben benieuwd naar de aanpassingen in de komende weken.

Wat is het App Effect?  De overload aan informatie en communicatie in het dagelijks leven is niet het gevolg van die kleine computerprogramma-tjes, maar het gevolg van het feit dat onze telefoons massaal met internet verbonden zijn. Dat App Effect van Sogeti is dus een gevolg van mobiel internet. Apple-addicts denken dat het alleen om iPhones en iPads gaat, maar anderen weten wel beter. Het congres had dus moeten heten ‘The Mobile Internet Effect’. Dat had de lading beter gedekt, maar klinkt minder sexy, want apps zijn wel hot. Misschien een idee voor de ondertitel van het boek dat er nog aan komt.

Het was overigens een prima en inspirerend congres, dus verder alle lof voor Sogeti. Wat mij betreft waren de bijdragen van Gerd Leonhard en Sander Duivestein het meest interessant. De CEO van Vodafone Nederland Jens Schulte-Bockum werd pas uitgejoeld toe hij al weg was, dankzij de onbevangen presentatie van de 24-jarige Alexander DWDD Koeppling. Heel prettig ook, hilarisch soms, was de uitsmijter van de dag, Maarten van Rossum, die optrad met een gebroken vinger, veroorzaakt door een happ van een ezel in Zuid-Frankrijk…..

Veel organisaties beschikken over een onoverzichtelijke hoeveelheid ICT-toepassingen met bijbehorende hoge licentiekosten en onderhoud-inspanningen. Functionele overlap tussen sommige van die softwarepakketten is dan onvermijdelijk en ook de interfaces tussen de verschillende toepassingen vergen veel aandacht en onderhoud.

Daar is het volgende op bedacht: APM ofwel Application Portfolio Management. Het hele zaakje wordt keurig geïnventariseerd, functionaliteiten afgestemd op de gebruikers, voorzover mogelijk gestandaardiseerd, en dat alles ook helemaal volgens de regels, fully compatible.

Helaas is dat geen easy go. De introductie van APM gaat vaak gepaard met Application Overhaul, een grote schoonmaak. Dat is niet zo gek: eerst de bezem er doorheen als een overzichtelijk plaatje nodig is van de software-zolder. Struikelblok bij zo’n grote schoonmaak is legacy software: verouderde, vaak aangepaste en slecht beheerde, maatwerk software in het kern-bedrijfsproces van de organisatie. Zolang er niets gebeurt blijft het wel doordraaien, maar wijzigingen en nieuwe koppelingen zijn buikpijn-veroorzakers. Vernieuwing is een migraine-dossier. Opruimen en APM: liever even niet.

Ook onder het tapijt kan bij een Application Overhaul van alles blijken te liggen. Sommige softwarepakketjes met een klein aantal gebruikers zijn ooit decentraal aangeschaft en vervolgens nooit aangemeld ter ‘naturalisatie’ bij de ICT-afdeling. Omvangrijker is de problematiek van de Excel-oplossingen. Creatieve knutselaars hebben de mooiste toepassingen in Excel gebouwd, vooral als de ICT-afdeling het te druk heeft en de lijn-manager veel haast. Buiten beeld, maar soms cruciaal voor het bedrijfsproces, en daarmee kwetsbaarheid veroorzakend. Kenmerkend voor tapijten is dat men ze liever niet optilt. Weerstand tegen APM, dus.

Maar APM zal door twee ontwikkelingen juist hoger op de prioriteitenlijst komen: Apps en Saas. Organisaties krijgen te maken krijgen met Apps: kleine, soms bijna maatwerk, ICT-toepassingen die handig gebruik maken van gemeenschappelijke platform-software en data.  Nu nog vooral in het prive-domein van de smartphones, maar in toenemende mate ook binnen het bedrijfsleven. Heel gemakkelijk, maar volgens sommigen verslavend. SaaS, ofwel Software as a Service, zorgt ervoor dat software niet formeel aangeschaft hoeft te worden. Op basis van pay-per-use kan een toepassing, als een dienst, via internet gebruikt worden. Daar waar het ondernemerschap gepropageerd wordt, en dat is niet alleen bij Philips, zullen de Apps en de SaaS-oplossingen populair worden. Beide lenen zich immers uitstekend voor decentrale aanschaf en beheer.

Decentraal beheer? Dat is een uitdaging. Of is decentraal Application Portfolio Management juist een kans? APM decentraal beleggen is misschien wel effectiever dan centraal, big brother aangestuurd. En dat levert dan direct een belangrijke ICT-verbeterslag op, aangezien APM nog geen gemeengoed is. Beter decentrale APM dan geen APM. Flankerende afspraken over IT Governance, de besluitvorming over ICT, zijn dan wel een randvoorwaarde.

Relativeren is een prima manier om te vereenvoudigen:

De homepage met trailer is ook de moeite waard.

Interessante afweging van voor- en nadelen van software standaardisatie bij de overheid. De Raad van State is weer teruggevallen op hun oude vertrouwde personeel- en salarisadministratiepakket Allshare. P-Direkt, de gemeenschappelijke dienst bij het Rijk voor de personeel- en slarisadministratie, voldeed niet voor de Raad van State, omdat aldus een woordvoerder: ‘de medewerkers behoren niet tot de typische ambtenaren die je op de ministeries tegenkomt en hebben een andere bijzondere rechtspositie.’ De Raad van State was overigens al in het jaarverslag van 2007 kritisch over P-Direkt. Het is dus de vraag of het hier gaat om een inhoudelijke afweging van voor- en nadelen of om een meer principiële grondhouding. Ik heb de Grondwet er even op nagekeken, maar de artikelen 73 tot en met 75 (over de Raad van State) lijken geen aanleiding te geven tot afwijking van standaardisatie .

Bron: Computable 1 feb 2011

Je hebt een telefoon, een pda. Dat ding kan ook mailen en internetten en navigeren. Geweldig. Wil je meer, dan hoef je niet zoals een paar jaar geleden een nieuwe telefoon te kopen. Kwestie van een appje downloaden. Veel apps zijn niet veel meer dan snelkoppelingen, zoals die op het bureaublad van de laptop. Maar veel andere apps zijn game-apps of kleine programmaatjes die op een slimme manier databestanden op de telefoon en/of op het internet met elkaar combineren (mash-apps) en die echt nieuwe en handige toepassingen opleveren.

Dat zouden we op kantoor ook wel willen: iemand bedenkt een handige nieuwe toepassing van het bestaande ERP-pakket of CRM-pakket en in plaats van een notitie, gesprekken met software developer, een projectvoorstel, een plek in de project-stuurgroep en een half jaar later een resultaat dat toch net niet helemaal is wat je je had voorgesteld, komt er een slimbo langs die een halve dag later het eerste testje laat zien en nog een halve dag later het idee heeft omgetoverd tot een werkende tailor made toepassing bij het bestaande pakket. Waarom kan dit niet?

Een eenduidig ICT-infrastructuur-platform, master data policy, bestaande software met open standaarden en een open innovatie beleid vormen een goed uitgangspunt. Maar voor de meeste organisaties is dat voorlopig een utopie.

Na Dell en CA (Lean IT) gaat nu ook Accenture het thema IT Simplification oppakken. Binnenkort vindt in Amsterdam een exclusief Accenture Round Table Dinner plaats over dit onderwerp. Sprekers zijn Robbert-Jan Stegeman (Nuon), Arjan Juurlink (Achmea) en Gert Traa (Accenture). Moderator is Victor Deconinck, die ook een bijdrage levert onder de titel ‘Less is more, not only in IT!’. De bijeenkomst gaat vooral over vereenvoudiging van het applicatielandschap met de bijbehorende valkuilen en quick wins.

In de laatste McKinsey Quarterly heeft Marcus Schaper een artikel geschreven met de titel ‘Tackling IT complexity in product design’. De beschrijving van het probleem en de analyse van oorzaken rammelen naar mijn idee nogal. De auteur spreekt o.m. over de ‘predigital world’ alsof die van gisteren is en niet van de vorige eeuw en het effect van de ouderwetse technology push blijft onderbelicht. Desalniettemin zijn de oplossingsrichtingen voor complexiteit in embedded IT in gebruiksartikelen als auto’s, mobiele telefoons en huishoudelijke artikelen ok. Architectuur-denken is nodig, een geintegreerde benadering en bij voorkeur modulaire oplossingen. Bovenal is samenwerking vereist tussen IT-teams en business-teams in een iteratief proces met duidelijke aansturing. Geen easy go.

Prachtig (ik bedoel erg handig) overzicht van de 25 meest dodelijke software programmering fouten volgens de Amerikaanse instituten SANS en MITRE. Er zijn drie categorieen:

- onveilige interactie tussen componenten (8 fouten)

- gebruik van dubieuze bronnen (10 van de 25)

- poreuze verdediging (7)

De Top-25 gaat vergezeld van uitgebreide beschrijvingen, detectie methoden, herstelkosten, preventieve maatregelen, frequentie van misbruik e.d.

Zie ook ‘Softwaremakers moeten boeten voor bugs’ door Jasper Bakker op Webwereld.nl

Het afscheid nemen van legacy applicaties is een kunst. Dave van Herpen van Sogeti heeft acht stappen geformuleerd als basis voor een rationalisatieprogramma:

1. Bouw en verkoop één integrale businesscase voor het gehele rationalisatieprogramma

2. Start met de rationalisatie van bedrijfsprocessen

3. Creëer focus m.b.v. programmamanagement

4. Maak concrete governance afspraken

5. Stel een ‘uit-architectuur’ op

6. Ontwikkel reductie-scenario’s

7. Gebruik de juiste tooling voor inventarisatie

8. Think big, start small

Bron: Automatiseringsgids 14 augustus 2009