IT SIMPLIFICATION

Tijdens een MSkype conference call gistermiddag was goed te horen of mijn verstandige opmerkingen een plekje kregen in het verslag en de besluitenlijst. Rikke-tikke-tikke-deng-deng-tik-ding-ding…… ratelde door de speakers op mijn kantoor in het rustige park. De eekhoorns keken er van op. Zachter aanslaan van de toetsen hielp niet, het was de laptop.

Hoe lang zou dat nog duren? Dat gedoe met die toetsenborden. Het is toch een beetje alsof je nog telefoneert met zo’n ronde draaischijf. Ratel-ratel-ping-ping. Het is een primitieve fysieke en mechanische overdracht van gewenste signalen aan onze digitale, 3.0, wireless, multi-device, social media wereld. Letter-voor-letter. Het is een handeling die sommigen met 2 handen en 10 vingers tegelijk schijnen te kunnen. Anderen lopen er tennis-ellebogen mee op, en weer anderen zijn totaal verloren als ze bij het snoeien in de tuin zichzelf in de wijsvinger van die andere hand geknipt hebben….

Met een touchscreen wordt het al wat beter. Dat wil zeggen: qua volume. Tenzij er natuurlijk zo’n minuscuul geluidje op de achtergrond mee-miept dat precies hetzelfde hum-brom-toontje geeft als je de goede en wanneer je de de verkeerde toets hebt bevoeld. Je hebt iets aangeraakt, dat weet je dan zeker. Maar nog steeds gaat het letter-voor-letter, leesteken niet vergeten, denk aan de spelling, voor de niet-blind-typers: telkens op en neer kijken van toetsen naar afbeelding, dat hele touchscreen helpt niet fundamenteel.

Zolang onze user devices nog geen gedachten kunnen lezen, moet de hoop gevestigd zijn op spraakherkenning. Een tekst, dus, die soepel op het scherm verschijnt, terwijl je die rustig dicteert alsof de stenograferende directiesecretaresse nooit verdwenen is. Een paar subtiele fysiek-mechanische aanrakingen om te starten en te stoppen, voor correcties, even naar de vorige alinea terug e.d. Dat moet heerlijk zijn: nooit meer tikken. Kan niet lang meer duren.

Zoals u weet heeft Nederland negen topsectoren. Voor de zekerheid noem ik ze nog even: Agro-food, Chemie, Creatieve industrie, Energie, High tech materialen en systemen, Life sciences, Logistiek, Tuinbouw en uitgangsmaterialen  en Water. In deze topsectoren zal het ministerie van EL&I de komende jaren 1,5 miljard Euro investeren.

De topsectoren zijn in februari aangekondigd in de zogenoemde Bedrijfslevenbrief van EL&I ‘Naar de Top’. Aan het eind van die brief is aangegeven dat ICT als een soort innovatie-as alle genoemde sectoren moet gaan versterken. Zodoende kan Nederland wereldwijd tot de top vijf van kennis-economieën gaan behoren.

Geïnspireerd door deze EL&I-brief heeft de branchevereniging van het ICT-bedrijfsleven in Nederland, ICT-Office, eind april een notitie gepubliceerd over ICT en Topsectoren: ‘ICT als Innovatie As’. Dat is een interessant stuk. Voor alle negen topsectoren wordt een overzicht gegeven van ICT-kansen en ICT-onderzoeks-uitdagingen. Per topsector voorzien van concrete voorbeelden. Het meest opvallende bij al die voorbeelden is dat Internet of Things de rode draad lijkt te zijn. De notitie van ICT-Office staat bol van woorden als tags, intelligente verkeerssystemen, multiagent systemen, tracking and tracing, GPS, biomarkers en nanosensoren, smart radar, mobile smart grid, micro-omgevingen, sensor networks, objectdetectie, embedded software, biometrie, meetinstrumenten, etc. Al met al een prachtig overzicht van Internet of Things mogelijkheden. Kansen.

En sinds vorige week is er ook de Digitale Agenda.nl: de ICT-notitie van minister Maxime Verhagen voor de periode 2011-2015 met als kernvraag: Hoe kan ICT slim worden ingezet voor groei en welvaart? De vier hoofdthema’s zijn: Meer ruimte voor ondernemers om slimmer te werken, Snelle en open infrastructuur, Digitale veiligheid en vertrouwen en Kennis die werkt. Dat zijn eigenlijk meer voorwaarden-scheppende zaken. Niet verkeerd, goed als het uitgevoerd wordt, maar of dat voldoende is? Drie van de negen topsectoren komen even aan de orde in paragraaf 2.9 van de Digitale Agenda.nl, maar de voorbeelden zijn wat vlak en bleek vergeleken met de inspiratie die de ICT-Office notitie uitstraalt. Nu komen er binnenkort ook per topsector nog speerpunten-agenda’s (samengesteld door topteams!) en mogelijk gaan we daar de Internet of Things kansen alsnog terugvinden. Dat zou top zijn.

Governance voor Beslissers? Bestaan er dan ook papers, boeken en websites over Governance, die niet over besluitvorming gaan?

Ja, dat is nou precies het probleem. Het onderwerp IT Governance is verdwaald. Een prachtige illustratie is te vinden op LinkedIn.  Vorig jaar is door Mark Toomey binnen de LinkedIn group IT Governance de volgende uitdaging geplaatst: ‘Describe IT Governance in no more than 160 characters SMSmessage.’ Die oproep heeft inmiddels 201 reacties opgeleverd. De diversiteit is geweldig. Heel interessant!

Volgens mij gaat IT Governance primair over besluitvorming: Wie gaat er hier eigenlijk waar over, als we het over ICT hebben? Ik heb over dit onderwerp een whitepaper geschreven gebaseerd op een concrete praktijkcase. Kosteloos verkrijgbaar via de Aurelia! website. Ben benieuwd wat je ervan vindt.

Volgens Gartner zullen de wereldwijde uitgaven aan ICT in 2011 ongeveer 3600 miljard US Dollar bedragen. Ik heb de punten en komma’s nog even nagekeken, en de definities van billion, biljoen, trillion en triljoen, maar dat is ruim 2,4 biljoen Euro, in 1 jaar dus. Ik denk dan tegen-woordig al snel ‘Kanniewaarzijn’, maar als Gartner het zegt, dan zal het ongeveer kloppen. Deze ICT-uitgaven zijn in 2011 als volgt te verdelen over vier categorieën: hardware 11%,  software 7%, IT services 23% en telecom 59%.

Zou het nou zo zijn dat de gemiddelde CIO in Nederland zo’n 60% van zijn of haar tijd, ofwel 3 dagen per week, besteedt of zou moeten besteden aan telecom? Of is dat te eenvoudig geredeneerd?

The Internet of Things of IoT is in de basis eenvoudig (zie deel 1), maar de gevolgen zijn groot. Ook hierbij is er een parallel met Cloud Computing. Cloud Computing gaat ervoor zorgen dat computers (al die grijze dozen onder het bureau of in de serverruimte) uit huizen en bedrijven verdwijnen. We gaan gebruik maken van de opslag- en rekencapaciteit van datacenters, eigenlijk ICT-centrales: the Big Switch.

Internet of Things gaat miljarden objecten volgbaar maken. Die versnelling in de ontwikkeling is het gevolg van het steeds goedkoper worden van RFID-tags en NFC-chips en gelijktijdig de totstandkoming van standaardisatie-afspraken.  Belangrijke consequentie is dat een Data Ocean ontstaat die zijn weerga niet kent. De capaciteit van de ICT-centrales zal op de proef gesteld worden.

Een ander gevolg van IoT is dat industriële automatisering en embedded software en kantoorautomatisering naar elkaar toe zullen groeien. Dat zijn nu nog gescheiden werelden, maar IoT gaat voor de koppeling zorgen. Vroeger (Before IoT) was de aansturing van een afvulmachine voor pindakaas een min of meer gesloten systeem met aan-uit-, regelknoppen en aflees-schermen of -bonnen en lampjes. In het IoT-tijdperk kan de aansturing van die machine via internet verlopen. En wel realtime, dus niet na een nachtje batch verwerking, maar hier en nu. Management-informatie en proces-informatie worden aan elkaar gekoppeld. Dat betekent nieuwe uitdagingen voor de ICT-afdeling, en vooral ook voor ERP-software die niet op stuks-informatie is ingericht.

De toepassings-mogelijkheden zijn legio: van slimme meters in huis en sensoren op de olie-terminal tot en met de beheersing van medicatie-toediening in zorgprocessen (zie video) en het voorkomen dat tanks, trucks en jeeps zoek raken onderweg van Pakistan naar Afghanistan. Het gaat bij Internet of Things altijd om de beheersing van processen. Vaak met heel veel objecten. Desgewenst realtime.

The Internet of Things is al net zo’n intrigerend begrip als Cloud Computing was. Hoe kan dat nou, is de eerste gedachte. Dingen via internet? Computerfaciliteiten in de wolken? Inmiddels weten we dat met Cloud Computing gewoon bedoeld wordt dat via internet geheugen- en rekencapaciteit en software op een andere locatie gebruikt wordt. User interfaces kunnen dan kleiner en dunner. Het echte werk gebeurt immers elders. Meestal zijn we er via een kabel en een stukje door de lucht (wifi) mee verbonden. Het is duidelijker om in plaats van Cloud Computing de term Internet Computing te gebruiken.

Zou dat met Internet of Things ook zo simpel zijn? Eigenlijk wel. Internet of Things of IoT staat voor de beheersing van objecten, meestal bewegend of in een dynamische omgeving via internet. Die objecten hoeven geen dingen te zijn, het kan ook gaan om mensen, dieren, vloeistoffen of gassen. Er zijn vele voorbeelden (bron: Emerce). Die objecten zijn via internet verbonden met een dataverzamelpunt. De verbinding komt tot stand op basis van een markeringen op of in het object. Dat kan een streepjescode zijn of een QR-code, maar ook een RFID-tag, een NFC-chip of een GPS-signaal. Aan de ontvangende kant zijn het sensoren of ontvangers, zoals barcodelezers, RFID-ontvangers, GSM-masten of satelieten, die het signaal oppikken en via internet doorgeven aan het dataverzamelpunt.

Maar dat bestaat dus eigenlijk al? Precies. Als de kassa van een supermarkt de barcode leest van een pot pindakaas en de winkel geeft direct via een internetverbinding aan het regionale magazijn door dat het de hoogste tijd is voor de aflevering van een nieuwe doos met potten pindakaas, dan is dat Internet of Things. Bestaat dus allang. Met IoT kun je dingen die voorzien zijn van bijvoorbeeld een actieve RFID-tag, een zendertje eigenlijk, opzoeken en volgen, ofwel tracking and tracing. Zie het EU-project TRACE. En als je dat kunt, dan kun je met die gegevens ook direct iets doen, bijvoorbeeld optellen of controleren en bewaren of archiveren. En daar kun je dan weer acties op laten volgen, zoals de aflevering de volgende dag van een doos met potten pindakaas. Of bezoekers aan de AutoRAI direct in contact brengen met andere bevriende bezoekers of zakelijke relaties die ook via GPS hebben laten weten dat ze er zijn. (Iets voor 2013 ?).

(wordt vervolgd)

Buurtzorg Nederland: ‘Back to Basics’ Interview met Jos de Blok op Managementsite.nl